تبلیغات
 بامداد - عشق در شاهنامه - 1
بامداد
نوشته شده در تاریخ جمعه 25 اردیبهشت 1388 توسط محمدرضا جلالی | نظرات ()
طبقه بندی: فرهنگ و ادبیات، 
به نام خدا
با سلام و شب به خیر
امروز روز فردوسی است. به فردوسی از جهات مختلف می توان نگریست شاعر ، میهن پرست ، شیعه و... به نظر من یکی از بزرگترین تواناییهای فردوسی داستان سرایی وی است و او یکی از بزرگترین داستانسرایان ایرانی است.
قبل از ورود به بحث اصلی برای اینکه بیشتر با این توانایی فردوسی آشنا شویم فقط به یک نکته اشاره می کنم
بزرگترین قهرمان شاهنامه رستم است ، بدترین کار شاهنامه پسرکشی است ، و این بزرگترین قهرمان ، این بدترین کار را آن هم به نامردی (با کلک ودروغی که ما باید سه بار حریف را به زمین بزنیم و...) انجام می دهد ولی با هدفی مقدس ( میهن پرستی ) . ببینید چقدر این تراژدی در میانه این داستان حماسی خوب پرداخت شده است ، ما ضمن اینکه با سهراب می گرییم ولی رستم را می بخشیم بخصوص وقتی که بدنبال نوش دارو می شتابد با وی همراه می شویم ( تکنیک تعلیق در داستان و شخصیت پردازی خاکستری).  واقعا به نظر من زیبایی داستان پردازی فردوسی چیزی کم از بزرگترین رمان نویسان جهان ندارد و مرگ سهراب زیباترین صحنه  داستان نویسی فارسی است.

و اما بحث عشق در شاهنامه
اصولا پرداختن به این دستمایه در لابلای یک اثر حماسی امری دشوار است .  محاسن این کار : برای شخصیت پردازی بعضی شخصیتهای داستان باید آنها را در موقعیتهای مختلف احساسی قرار داد ، از جذابیت عامل عشق برای جذب مخاطب استفاده کرد ، با ایجاد نوعی تغییر فضا و تنفس از یکدست شدن و تکراری شدن حوادث جلوگیری می کند ، به عنوان یک برپا کننده فرهنگ ایرانی نشان دهد که ایرانیان مرد رزم و بزم هر دو بوده اند، برخی از پندهای اخلاقی مانند توصیه به پاکدامنی را در چنین مایه هایی بهتر می توان مطرح نمود.

دشواری  کار : چون فردوسی به عنوان یکی حماسی سرا شعر سروده است ورود به یک فضای جدید و یک تجربه جدید یک خطر است ( ترکیب دید لطیف تغزلی با فضای خشن و حماسی اگر ناممکن نباشد بس دشوار است)، توجه به عشق و عاشقی ممکن است از قدرت حماسی یک اثر که هدف آن تهییج مخاطب به فداکردن جان خویش برای هدفی والاتر است بکاهد، پرداختن به عشق و توصیف جنبه های دنیوی آن به نحوی که مخاطب با عاشق و معشوق همذات پنداری نماید برای یک شاعر متهم به رافضی بودن با توجه به فضای سلطنت غزنویان بسیار خطرناک است.
به هرحال با همه این موانع فردوسی بجز چند داستان خرد  ( مانند تهمینه و رستم  ، گشتاسب و کتایون) در شاهنامه چهار داستان عاشقانه اصلی نیز طرح نموده است :  بیژن و منیژه ، زال و رودابه ، سیاووش و سوداوه ، خسرو و شیرین 

موفق باشید




درباره وبلاگ

این وبلاگ بیشتر به موضوعات فرهنگی (بویژه سینما ) ، ورزشی ( فوتبال) ، سیاسی و مسائل روز می پردازد
پست الکترونیک
تماس با مدیر
RSS
ATOM
جستجو
آخرین مطالب
آرشیو
موضوعات
نویسندگان
پیوند ها
پیوندهای روزانه
صفحات جانبی
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :